تیم محتوا فردانامه
حملات اخیر آمریکا و اسرائیل به صنایع فلزی و پتروشیمی کشورمان، یکی از مهمترین شوکهای اقتصادی سالهای اخیر ایران را رقم زده است. این اتفاق نهتنها باعث تخریب بخشی از زیرساختهای حیاتی شده، بلکه موجب توقف فعالیت برخی شرکتهای بزرگ نیز شده است. از آنجا که بخش زیادی از این شرکتها یا مستقیماً در بازار سرمایه حضور دارند، یا زیرمجموعه هلدینگهای بزرگی نظیر هلدینگ خلیجفارس هستند، طبیعی است که بازار سرمایه ایران نیز تحت تاثیر این تحولات قرار بگیرد.
در این مطلب فردانامه، با نگاهی دقیق و تحلیلی عمیقتر، به بررسی تاثیر این حملات بر بازار، صنایع مختلف و انواع صندوقهای سرمایهگذاری میپردازیم. با ما همراه باشید.
تاثیر مستقیم جنگ بر بازار سرمایه ایران
همانطور که اشاره کردیم، با حمله آمریکا و اسرائیل به صنایع فلزی و پتروشیمی کشور، بخشهایی از این صنایع دچار تخریب شدهاند و بخشهایی دیگر با توقف فعالیت روبرو شدهاند. این موضوع از آن جهت اهمیت دارد که بسیاری از این شرکتها در بورس حضور دارند یا بهصورت غیرمستقیم از طریق هلدینگها بر بازار اثر میگذارند.
برآوردهای تحلیلگران فردانامه نشان میدهد:
- ارزش بازار مستقیم و غیرمستقیم شرکتهای دچار خسارت و توقف فعالیت در محدوده ۴۷۰۰ همت قرار دارد؛
- این رقم معادل ۳۶ درصد از کل مارکت کپ بازار سرمایه است؛
- سود خالص گذشتهنگر این شرکتها حدود ۴۳۰ همت بوده؛
- این میزان سود حدود ۲۴ درصد از سود کل بازار را شامل میشود.
این اعداد نشان میدهد که با یک بحران مقطعی و محدود طرف نیستیم، بلکه با یک ریسک سیستماتیک و فراگیر مواجهیم که میتواند برای مدتها کل بازار را تحت تاثیر قرار دهد.
کدام صندوقهای اهرمی بیشترین آسیب را از جنگ متحمل شدند؟
بررسیهای فردانامه نشان میدهد که با صدمه یا قطع زیرساخت انرژی در شرکتهای آسیبدیده زمان جنگ، صندوق های اهرمی توان، موج و پیشران بیشترین اثر را از توقف فعالیت شرکتهای مورد اشاره دریافت میکنند.
همچنین صندوقهای اهرمی بیدار، شتاب و جهش اثر کمتری نسبت به رقبای خود، از آسیبهای جنگ خواهند داشت.
در فردانامه بخوانید: معرفی صفر تا صد صندوقهای اهرمی
کدام صندوقهای بخشی پتروشیمی بیشترین آسیب را از جنگ متحمل شدند؟
بنا بر بررسیهای تحلیلگران ما در فردانامه، صندوقهای زیر به ترتیب بیشترین تاثیر را از حملات آمریکا و اروپا به زیرساختهای نفتی و پتروشیمی متحمل شدهاند:
پتروداریوش، پتروآگاه، پتروصبا و پتروفارس
پارسان، شپدیس و تاپیکو نیز مهمترین نمادهای موثر بر پتروداریوش هستند. همچنین در پتروآگاه علاوه بر شپدیس و تاپیکو، فارس نیز نقش موثری ایفا میکند.
در فردانامه بخوانید: آموزش معامله در بورس کالا
کدام صندوقهای سهامی شاخصی بیشترین آسیب را از جنگ متحمل شدند؟
با صدمه یا قطع زیرساخت انرژی در شرکتهای آسیب دیده در جنگ، صندوقهای شاخصی نیز از این موج بینصیب نماندهاند. بررسیهای تحلیلگران فردانامه حاکی از آن است که به ترتیب بیشترین تاثیر بر صندوق های سهامی آرام، کاردان، فیروزه و هموزن اعمال شده است.
فولاد مبارکه، شپدیس و پارسان موثرترین نمادهای آسیبدیده در پورتفوی آرام هستند.
همچنین در صندوق کاردان، فولاد مبارکه، شپدیس و پتروشیمی نوری نقش موثری ایفا میکنند.
در فردانامه بخوانید: صندوق سهامی چیست؟
کدام صندوقهای سهامی کلاسیک بیشترین آسیب را از جنگ متحمل شدند؟
صندوقهای سهامی کلاسیک نیز از تاثیرات جنگ در امان نبودهاند و طبق بررسیهای ما در فردانامه، صندوقهای سلام، خلیج و سرو به ترتیب بیشترین تاثیر را متحمل شدهاند.
شپدیس، فولاد و پارسان موثرترین نمادهای آسیب دیده در پورتفوی صندوق سلام هستند. دو سهم شپدیس و پارسان نیز در پورتفوی خلیج نیز موثرترین نقش را دارند.
نکته جالب برای سرمایهگذاران گندم این است که صندوق جوانه کوچک با کمتر از ۲ درصد پورتفوی در معرض آسیب، کمترین آسیب را در میان صندوقها داشته است.
در فردانامه بخوانید: همه چیز درباره صندوق سرمایهگذاری جوانه کوچک گندم
کدام صندوقهای بخشی (بجز پترویی) بیشترین آسیب را از جنگ متحمل شدند؟
با صدمه یا قطع زیرساخت انرژی در شرکتهای آسیب دیده در جنگ، برخی صندوقهای بخشی دیگر نیز تحت تاثیر قرار گرفتهاند. آن طور که تحلیلگران فردانامه بررسی کردهاند، صندوقهای بخشی نیروگاهی یوتیلیتی، بیشترین آسیب را از جنگ متحمل شدهاند. یوتیلیتی در نمادهای مبین و بفجر، سهم بالایی داشته است. اما امگا سهم نقد بالایی داشته و زیر ۱ درصد از پرتفوی آن، به مبین تخصیص داده شده است. (متاسفانه دسترسی به پرتفوی اسفندماه نیروانا میسر نشده است.)
نکته جالب توجه در خصوص صندوق ولتاژ آن است که همچنان پس از پذیرهنویسی، مدیران صندوق وجه نقد آن را به سهام تبدیل نکردهاند و نقد است.
همچنین در سایر صندوقهای بخشی بجز پتروشیمی و نیروگاهی، نظیر صندوقهای فلزی-معدنی، صندوق رویین، آذرین، استیل و متال بیشترین آسیب را متحمل شدهاند. سهم زیاد حضور فولاد و فخوز در این صندوقها باعث این اتفاق شده است.صندوق رسانا نیز با توجه به سهم ناچیز فولاد در سبد سهام، آسیب بسیار ناچیزی را متحمل شده است.
در صندوق سیمانیِ سمان، شاهد تاثیر تنها ۴ درصدی بودهایم که عمدتا ناشی از تاپیکو، بفجر و مبین است.
جالب است بدانید که در صندوقهای پالایش و دارایکم، اثر جنگ تقریبا صفر است و این صندوقها دچار خسارتی نشدهاند.
در فردانامه بخوانید:سرمایه گذاری هوشمندانه در شرایط جنگ و بحران
چشمانداز آینده
یکی از مهمترین سناریوهایی که سرمایهگذاران باید به آن توجه کنند، فرسایشی شدن جنگ است. در این وضعیت، شوک اولیه از بین نمیرود و شرایط فعلی برای مدت طولانیتری ادامه پیدا میکند و به بخشی از واقعیت اقتصادی تبدیل میشود.
در صورت برقرار نشدن توافق و طولانی شدن درگیریها، تنگه هرمز و بهطور کلی تجارت دریایی در خلیج فارس و دریای عمان همواره با ریسک همراه خواهد بود. درگیریهای پراکنده در سواحل و دریا ادامه پیدا میکند و عبور کشتیها از تنگه هرمز دیگر به شرایط قبل از جنگ بازنمیگردد. در نتیجه، هزینه تجارت برای ایران و سایر کشورهای منطقه افزایش مییابد و این موضوع بهطور مستقیم بر قیمت انرژی و مواد اولیه اثر میگذارد. در چنین شرایطی، نفت، گاز و محصولات وابسته در سطوح قیمتی بالاتری تثبیت خواهند شد. دقت داشته باشید که موارد زیر، تنها پیشبینیهای تحلیلگران فردانامه با توجه به شرایط فعلی است و بههیچعنوان جنبه توصیهای برای سرمایهگذاری ندارد!
برای مشاوره دقیق سرمایهگذاری با توجه به شرایط شما، با مشاوران فردانامه در ارتباط باشید:
داراییهای سیال (طلا، دلار و موارد مشابه)
پس از گذشت چند هفته از تثبیت شرایط جنگی، داراییهایی مانند طلا و دلار وارد یک روند صعودی با شیب ملایمتر میشوند. در این مسیر، اصلاحهای عمیق کمتر مشاهده میشود و به دلیل تورم بالا و نااطمینانی پایدار، روند کلی همچنان صعودی باقی میماند. این داراییها عملاً نقش پناهگاه سرمایه را حفظ خواهند کرد.
کالاها و اقلام مصرفی و تورمی
کالاهای ضروری و تورمی، مانند مواد اولیه و اقلام مصرفی، رفتاری مشابه داراییهای سیال خواهند داشت. این گروه نیز پس از مدتی وارد روند صعودی ملایم میشود و به دلیل افزایش هزینه تولید و اختلال در زنجیره تأمین، کاهش قیمت معنادار در آنها رخ نخواهد داد.
بازار ملک
در این سناریو، بازار مسکن همچنان در وضعیت ضعیفتری نسبت به سایر بازارها قرار دارد. کاهش قدرت خرید، افت نقدشوندگی و افزایش هزینه ساخت باعث میشود ملک در مقایسه با سایر داراییها جذابیت کمتری داشته باشد و در اولویت پایینتری برای سرمایهگذاری قرار گیرد.
در فردانامه بخوانید: مشاوره سرمایهگذاری در ملک
اوراق بدهی و صندوقهای درآمد ثابت
با رشد نقدینگی و افزایش نرخ بهره، بازار اوراق بدهی فعالتر میشود و گردش نقدینگی در صندوقهای درآمد ثابت افزایش پیدا میکند. با این حال، به دلیل عقب ماندن این ابزارها از تورم، وزن آنها در سبدهای سرمایهگذاری بالا نخواهد رفت. این داراییها بیشتر نقش حفظ نسبی ارزش و مدیریت نقدینگی را ایفا میکنند.
در فردانامه بخوانید: بهترین صندوق سرمایه گذاری با سود روزشمار در سال 1405
بازار سهام
بازگشایی بازار سهام در شرایطی انجام خواهد شد که شدت جنگ تا حدی فروکش کرده و اطلاعات بنیادی شرکتها در دسترستر باشد. در این حالت، میزان افت اولیه قیمتها نسبت به سناریوهای شدیدتر کمتر خواهد بود.
با این حال، روند بعدی بازار نمیتواند مشابه دوره آتشبس کامل باشد. بازار سهام در این سناریو وارد یک فاز نوسانی میشود؛ به این معنا که در مقاطع مختلف رشدهای قابل توجهی رخ میدهد اما این رشدها پایدار نیستند و با اصلاحهای دورهای همراه خواهند بود. در نتیجه، بازار سهام بیشتر به یک بازار فرصتمحور تبدیل میشود تا یک روند صعودی باثبات.
بنابراین، در صورت فرسایشی شدن جنگ، اقتصاد در وضعیت ناپایدار قرار میگیرد و در این شرایط هزینه تجارت بالا باقی میماند، تورم در سطح بالا تثبیت میشود و رفتار بازارها به شکل زیر خواهد بود:
- داراییهای نقدشونده مانند دلار و طلا روند صعودی ملایم اما پایدار خواهند داشت؛
- کالاهای ضروری نیز همراستا با تورم رشد میکنند؛
- بازار ملک در وضعیت ضعیف باقی میماند؛
- اوراق بدهی نقش مدیریت نقدینگی را ایفا میکند؛
- بازار سهام نوسانی و فرصتمحور خواهد شد.
نتیجهگیری
حملات اخیر آمریکا و اسرائیل به کشورمان نشان داد که بازار سرمایه ایران به شدت به صنایع انرژیمحور وابسته است. هرگونه اختلال در این بخشها میتواند تاثیر گستردهای بر کل بازار داشته باشد. اگر تصمیم به سرمایهگذاری در چنین برهههای حساسی دارید، نکات کلیدی زیر را مد نظر قرار دهید:
- تمرکز بالا روی صنایع خاص = ریسک بالا
- تنوع پرتفوی = کاهش آسیب در بحران
- صندوقها عملکرد یکسانی ندارند و تفاوت آنها در مدیریت ریسک بسیار مهم است
در نهایت، سرمایهگذارانی که دید تحلیلی دقیقتر و گستردهتری نسبت به ترکیب داراییها دارند، در چنین شرایطی تصمیمات بهتری میگیرند. فراموش نکنید که مشاوران و تحلیلگران فردانامه در هر شرایطی کنار شما خواهند بود تا شما را به سوی کسب بیشترین سود و کمترین ضرر، هدایت کنند.
