نوشتن پیشبینی امشب با شبهای دیگر فرق دارد. پیش از اینکه بخواهم از اعداد، نمادها و گروههای بورسی صحبت کنم، مهمترین سؤالی که ذهنم را به خود مشغول کرده این است: آیا استراتژیای که مسئولان جمهوری اسلامی ایران در تقابل با آمریکا و ترامپ در پیش گرفتهاند، جواب خواهد داد؟ پاسخ به این سؤال، مستقیماً تعیین میکند که پیشبینی بورس فردا ۲۸ تیر و روزهای آینده چه شکلی خواهد داشت. با فردانامه همراه باشید.
استراتژی ایران روی یک فرض اساسی بنا شده است
تمام محاسبات استراتژیستهای جمهوری اسلامی بر یک فرض مرکزی استوار است: ترامپ حاضر نیست هزینه زیادی بدهد.
این «هزینه» سه چهره دارد:
هزینه نظامی: اعزام نیروی زمینی و پذیرش کشتهشدن سرباز آمریکایی، آن هم در منطقهای که افکار عمومی آمریکا حساسیت ویژهای نسبت به آن دارد.
هزینه انرژی: احتمال هدف قرار گرفتن زیرساختهای انرژی منطقه، بستهماندن تنگه هرمز و تأثیر آن بر قیمت جهانی نفت و در نتیجه تورم داخلی آمریکا.
هزینه سیاسی: کاهش محبوبیت داخلی ترامپ به واسطه تورم ناشی از گرانی انرژی؛ موضوعی که برای یک رئیسجمهور که خود را «رئیسجمهور اقتصاد» معرفی میکند، دردناک است.
بر اساس این فرض، استراتژی ایران چنین طراحی شده: هرچقدر حملات شدیدتر شود و تنگه هرمز بسته بماند، چون ترامپ نمیخواهد هیچکدام از این هزینهها را بپردازد، در نهایت میتوان دوباره به یک تعادل شکننده توأم با تنش بازگشت؛ تعادلی که در آن ایران نفت هم بفروشد و تنگه را آنگونه که میخواهد باز نگه دارد.
دلهرهای که نمیتوان پنهانش کرد
اما واقعیت این است که یک دلهره جدی وجود دارد: اگر این فرض باطل شود چه؟
اگر ترامپ تصمیم بگیرد محافظهکاری را کنار بگذارد و هزینه را بپردازد، معادلات بهکلی تغییر میکنند. این یک سؤال نظری نیست؛ این سؤالی است که پاسخش میتواند امشب، فردا شب، یا چند هفته دیگر مشخص شود.
در آن صورت، سؤال دردناکتری روی میز میآید: چه بلایی سر اقتصاد، زیرساختها و آینده این کشور خواهد آمد؟ این ابهام وجودی — نه ابهام معمول بازار — همان چیزی است که امروز بهشکل «فشار فروش» و «احتیاط سرمایهگذار» در بورس قابل مشاهده است.
پیشبینی بورس فردا ۲۸ تیر: فشار فروش کماکان بالاست
با این تفاسیر، برای بورس فردا پیشبینی میشود که فشار فروش کماکان بالا باشد. دلیل روشن است: سرمایهگذاران نمیدانند شدت این جنگ تا کجا ادامه پیدا خواهد کرد و در این تقابل، قرار است چه بخشهایی از اقتصاد و زیرساخت کشور آسیب ببیند.
وقتی افقپذیری صفر است، رفتار منطقی سرمایهگذار فروش است. نه از سر وحشت، بلکه از سر عقلانیت: وقتی نمیدانی چه اتفاقی میافتد، نگهداشتن دارایی در قالب سهام ریسکپذیری را بالا میبرد که توجیه بنیادی برای آن سخت است.
در این فضا، حتی سهامهایی که از نظر بنیادی قوی هستند و در هفتههای اخیر مقاومت خوبی نشان داده بودند، ممکن است تحت فشار قرار بگیرند؛ چون سرمایهگذار دیگر فقط به ترازنامه شرکت نگاه نمیکند، بلکه به این فکر میکند که آیا این شرکت اصلاً میتواند به فعالیت عادی ادامه دهد.
در فردانامه بخوانید: ضریب اهرم صندوقهای اهرمی
دلار و طلا: تقاضا بالاست، کف در کار نیست
در بازار دلار و طلا نیز قاعدتاً باید تقاضا بالا باشد. در شرایط فعلی، این دو بازار مقصد طبیعی سرمایهای هستند که از بورس خارج میشود و به دنبال پناهگاه امنتری میگردد.
یک نکته مهم درباره قیمتگذاری فعلی: حداقل فعلاً قیمتها کف را تجربه نمیکنند — نه کف کوتاهمدت و نه کف قابل توجه. این به این معناست که انتظار اصلاح جدی در این دو بازار، تا زمانی که وضوحی در فضای سیاسی و نظامی حاصل نشده، بیپایه است. خریداران دلار و طلا فعلاً انگیزه خروج ندارند.
تنها سناریویی که پیشبینی را باطل میکند
تنها یک سناریو میتواند پیشبینیهای بالا را باطل کند، و آن هم این است که فرض استراتژیستهای ایران درست از آب دربیاید: ترامپ کم بیاورد، نخواهد هزینه زیادی بدهد و همین فردا یا پسفردا (با یک مدل خاص) به تفاهم یا توافقی برگردند. حتی بدون توافق رسمی، شکلگیری یک آتشبس میتواند فضا را به کلی تغییر دهد.
در آن صورت، بورس واکنش سریع و مثبتی نشان میدهد، دلار و طلا تا حدودی اصلاح میکنند و بازار دوباره نفس میکشد. اما تا آن لحظه، فضای حاکم همان است که گفته شد.
جمعبندی: بازار منتظر یک جواب است
پیشبینی بورس فردا ۲۸ تیر در واقع بازتاب یک انتظار بزرگتر است: همه منتظرند بدانند آیا فرض استراتژیک ایران درست است یا نه. تا جواب این سؤال روشن نشود، فشار فروش در بورس ادامه دارد، دلار و طلا کف نمیسازند و سرمایهگذار بر لبه احتیاط مینشیند. این وضعیت میتواند خیلی زود تغییر کند (به هر دو سمت) و همین ناپایداری خودش بخشی از ریسکی است که باید در نظر گرفت.
این تحلیل بر اساس شرایط و اخبار موجود تا تاریخ ۲۷ تیر ۱۴۰۵ تهیه شده و طبیعتاً با توجه به ماهیت پویای تحولات سیاسی و اقتصادی، ممکن است در روزهای آینده تعدیل شود.